Hastane ve kliniklerde yangın güvenliği yalnızca binaya yeterli sayıda söndürücü yerleştirmekten ibaret değildir. Oksijen hatları, medikal gaz tüpleri, elektrikli cihazlar ve hareket kabiliyeti sınırlı hastalar birlikte değerlendirilmelidir. Bu nedenle hastane yangın tüpü seçimi; bölümün kullanım amacı, muhtemel yangın sınıfı ve tahliye koşulları dikkate alınarak yapılmalıdır.
Medikal gaz yangın riski açısından en önemli nokta, oksijenin kendisinin yanıcı olmamasına rağmen yanmayı hızlandırmasıdır. Oksijen sızıntısının bulunduğu bir ortamda tekstil, plastik ve benzeri malzemeler daha kolay tutuşabilir ve yangın çok daha hızlı büyüyebilir. Bu alanlarda gaz kesme vanaları, algılama sistemleri, uygun havalandırma ve taşınabilir söndürücüler bir bütün olarak planlanmalıdır.
Oksijen Tüplü Ortamda CO₂ Tüpü Kullanımının Riski
CO₂ yangın tüpleri kalıntı bırakmadıkları için elektrik panoları ve hassas cihazların bulunduğu alanlarda avantaj sağlar. Ancak oksijen tüpü veya merkezi oksijen hattı bulunan bir yerde CO₂ kullanılması, tek başına güvenli ve yeterli bir çözüm olarak görülmemelidir.
Oksijen akışı devam ediyorsa yangını besleyen koşullar ortadan kalkmadığı için söndürme zorlaşabilir ve alev yeniden büyüyebilir. İlk fırsatta medikal gaz akışının eğitimli personel tarafından güvenli biçimde kesilmesi gerekir. Bununla birlikte CO₂, kapalı alanlarda yoğunlaştığında solunabilir havadaki oksijen miktarını azaltabilir. Özellikle hastaların kendi başına uzaklaşamadığı küçük tedavi odalarında bu risk daha önemlidir.
Dolayısıyla CO₂ tüpü yalnızca belirlenmiş risklere karşı ve eğitimli personel tarafından kullanılmalıdır. Kullanılacak klinik yangın söndürücü, odanın adı üzerinden değil, o alandaki yanıcı maddeler ve cihazlar değerlendirilerek seçilmelidir.
Ameliyathane, Yoğun Bakım ve Bekleme Alanları İçin Farklı Seçimler
Ameliyathanelerde oksijen destekli ortam, elektrikli cerrahi ekipmanlar ve yanıcı özellik taşıyabilen bazı malzemeler birlikte bulunur. Bu nedenle yalnızca taşınabilir tüpe dayanan bir yaklaşım yeterli değildir. Söndürücünün cihazlarda oluşturacağı hasar, müdahale sırasında hastanın durumu ve medikal gazın acil kesilme yöntemi beraber değerlendirilmelidir.
Yoğun bakım ünitelerinde yaşam destek cihazlarının sürekliliği önceliklidir. Kuru kimyevi tozlu söndürücüler geniş kullanım alanına sahip olsa da oluşturdukları toz, hassas tıbbi cihazları kirletebilir. İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü de KKT’nin elektronik ve hassas cihazlarda dikkatli kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Bu alanlarda uygun sınıftaki temiz söndürme maddeleri veya teknik uygunluğu belgelenmiş alternatifler değerlendirilebilir.
Bekleme salonları, koridorlar ve idari bölümlerde ise çoğunlukla kâğıt, mobilya ve tekstil gibi katı maddelerden kaynaklanan yangın riskleri öne çıkar. Bu bölümlerde uygun kapasiteli sulu veya çok amaçlı kuru kimyevi tozlu söndürücüler tercih edilebilir.
Sağlık Bakanlığı Genelgeleri Kapsamında Tüp Yerleşimi
Sağlık Bakanlığı değerlendirme standartlarına göre söndürücüler sabitlenmeli, hastane krokilerinde gösterilmeli ve bölümün özelliğine uygun seçilmelidir. Kontrol, bakım ve gerekli söndürücü madde değişimleri de düzenli olarak gerçekleştirilmelidir.
Genel yangın mevzuatında söndürücülerin geçiş noktalarına yakın, görülebilir ve kolay ulaşılabilir biçimde yerleştirilmesi; ulaşma mesafesinin en fazla 25 metre olması öngörülür. Ancak tüpler hasta yatağını, sedye geçişini veya kaçış yolunu engellememelidir. Nihai sayı ve konum, binanın tehlike sınıfına ve projelendirilmiş risk analizine göre belirlenmelidir.
Eksel Yangın, hastane ve kliniklere özel riskleri değerlendirerek doğru söndürücü seçimi, yerleşimi ve periyodik kontrol süreçleri için profesyonel çözümler sunar.
